Dariusz MATELSKI Rola muzeów i muzealników polskich w ratowaniu i restytucji utraconego dziedzictwa kultury w XX–XXI wieku (część I – do 1945 r.; część II : od 1945 r.)

30 березня 2016

Na mocy układu niemiecko-radzieckiego z 28 września 1939 r. zachodnią granicę imperium Stalina stanowiły wówczas rzeki Pisa, Narew, Bug i San. Ogółem ZSRR anektował 201 tys. km2, co stanowiło 51,5% obszaru międzywojennej Polski. Wówczas radziecka administracja cywilna i wojskowa rozpoczęły planowy rabunek tych obszarów z polskich dóbr kultury.


Zrabowano wówczas i zniszczono ponad 2 tys. rezydencji oraz parę tysięcy obiektów sakralnych. Część majątków ziemskich ograbili także miejscowi chłopi. Rabowano również świątynie z zabytkowych dzwonów, obrazówi rzeźb. Księża otrzymali rozkaz ich opuszczenia w ciągu trzech godzin. Nie oszczędzono także sarkofagu króla Stanisława Augusta Poniatowskiego w kościele w Wołczynie, należącym do Czartoryskich. Kościół zamieniono na magazyn nawozów miejscowego kołchozu, freski zniszczono, a trumna królewska została ograbiona.

Całkowite straty poniesione przez Polskę (w mieniu gospodarczym i kulturalnym oraz wymiarze demograficznym) ze strony ZSRR szacuje się na 560 do 700 miliardów dolarów (według kursu z maja 2005 r.).

 

Джерело: Dariusz Matelski  Rola muzeów i muzealników polskich w ratowaniu i restytucji utraconego dziedzictwa kultury w XX-XXI wieku (część I - do 1945 r.) //Rocznik Muzeum Wsi Mazowieckiej w Sierpcu - 2011.
 

Див. текст  нижче у PDF:

Dariusz MATELSKI Rola muzeów i muzealników polskich Cz.1 [688 KB]
Dariusz MATELSKI Rola muzeów i muzealników polskich Cz.2 [16213 KB]